CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM X

Mẹ kể chuyện đúng cách với từng độ tuổi giúp bé rèn trí nhớ tốt

Nuôi dạy con - 16/04

Hiểu những đặc điểm sinh lý phát triển của trẻ ở mỗi độ tuổi, mẹ sẽ biết cách khơi gợi sự hứng thú, trí tưởng tượng của con.

Với những bằng chứng khoa học hiện nay, kể chuyện cho trẻ nghe càng sớm có thể giúp cả vùng ngôn ngữ và trí tưởng tượng của trẻ phát triển. Tuy nhiên, việc kể chuyện cần phải đúng với những đặc điểm phát triển của trẻ ở mỗi độ tuổi nhằm giúp bé phát triển tốt nhất và tránh gây mất hứng thú của trẻ với câu chuyện. Hơn nữa, một phát hiện thú vị từ nhóm nghiên cứu của giáo sư Kulkofsky S, Đại học Texas, Mỹ: Trí nhớ của trẻ dùng để học tập sau này có thể được rèn luyện phát triển theo những câu chuyện bạn kể lúc nhỏ.

Mẹ kể chuyện đúng cách với từng độ tuổi giúp bé rèn trí nhớ tốt - ảnh 1

Kể chuyện cần phải đúng với những đặc điểm phát triển của trẻ ở mỗi độ tuổi nhằm giúp bé phát triển tốt nhất và tránh gây mất hứng thú của trẻ với câu chuyện.

Đặc điểm phát triển của trẻ và cách kể:

Dưới 18 tháng tuổi:

Trẻ chỉ quan tâm đến các loại từ tượng thanh, định nghĩa ngắn gọn về một con vật hoặc sự việc, và mối liên kết giữa 1-2 tính chất của con vật hay sự việc nào đó. Không mong đợi trẻ hiểu hết câu chuyện, do đó, bạn đừng buồn nếu bạn kể chuyện mà bé không chú ý. Điều này là hoàn toàn bình thường vì trẻ chỉ chú ý với những điều được nói ở trên. Để lấy lại hứng thú của trẻ, chỉ cần bạn nhấn mạnh những ý trên là được.

Sự lặp lại là yếu tố giúp trẻ học. Do đó, hầu như các bé mong muốn bạn kể đi kể lại câu chuyện.

Cách kể cho trẻ từ 0-18 tháng tuổi gồm ba giai đoạn:

Giai đoạn 1: Nêu những nhân vật chính với một đặc điểm của nhân vật đó. Dùng ngôn ngữ tượng thanh để luôn nhấn mạnh đặc điểm của nhân vật này cho những lần kể.

Giai đoạn 2: Khi trẻ quen dần với đặc điểm này, bạn cứ lặp lại câu chuyện với những nhân vật chính và thêm một đặc điểm nữa có thể dùng ngôn ngữ tượng hình hoặc mô tả, và thường xuyên nhắc hoặc hỏi lại đặc điểm cũ.

Giai đoạn 3: Luôn nhắc lại hai đặc điểm đó khi kể lại câu chuyện, gợi nhớ nó bằng hình ảnh, trò chơi hay làm tiếng kêu tượng trưng để trẻ nhận ra đặc điểm của những nhân vật.

Trẻ từ 19-36 tháng tuổi:

Trẻ ở giai đoạn này có thể hiểu được 1-2 mô tả cơ bản về chức năng, quy trình, nhưng chưa hiểu về quan hệ nguyên nhân và hệ quả. Ví dụ: Trẻ có thể hiểu: Gà con thích ăn sâu nhỏ xíu, nhưng vẫn chưa hiểu: 'Sâu có hại cho mùa màng và cây cối'. Do đó, câu chuyện của bạn đừng đặt nặng vấn đề nguyên nhân hệ quả, chỉ cung cấp và mô tả quy trình hoặc chức năng sẽ làm trẻ tò mò và hứng thú.

Tuổi này trẻ vẫn cần lặp lại như là một quy trình học hỏi bắt buộc, do đó, một số trẻ vẫn thích và yêu cầu bạn đọc hoặc kể đi kể lại cùng một câu chuyện mỗi ngày.

Cách kể cho trẻ từ 19-36 tháng tuổi gồm hai giai đoạn:

Giai đoạn 1: Mô tả về quy trình hoặc chức năng của những nhân vật hoặc sự việc khi kể chuyện cho trẻ. Hãy làm nó vui nhất có thể để trẻ nhớ.

Khi nào biết cần chuyển giai đoạn: Cứ lấy ý trẻ mà nương theo để phát triển, trẻ sẽ cho bạn biết khi nào cần chuyển sang giai đoạn mới. Khi trẻ hiểu và nhận biết được quy trình hay chức năng theo mô tả thì có thể chuyển.

Giai đoạn 2: Vẫn kể bình thường, bạn sử dụng thêm câu hỏi như cái gì nào? Con vật nào? Khi nào?... để nhắc lại quy trình hoặc chức năng mà trẻ đã hiểu ở giai đoạn trước. Khi trẻ trả lời đúng câu hỏi của bạn, hãy khích lệ động viên bé. Nhưng nếu trẻ trả lời sai hoặc không muốn trả lời, bạn không nên trách phạt bé, đơn giản nói lại cho bé nghe thêm một lần nữa, thậm chí nhiều lần nữa. Bạn cứ nhấn mạnh lặp lại thì trẻ sẽ học được nó theo cách tự nhiên nhất.

Trẻ từ 3-7 tuổi:

Giai đoạn này trẻ có thể bắt đầu hiểu nguyên nhân hệ quả, tốt xấu của một nhân vật hoặc sự việc nào đó. Trẻ thích đóng vai làm nhân vật đó hoặc có thể phát triển câu chuyện của bạn theo hướng suy nghĩ của bé hoặc của bạn yêu cầu.

Cách kể chuyện cho trẻ từ 3-7 tuổi gồm 3 giai đoạn:

Giai đoạn 1: Câu chuyện của bạn nên được kể và sử dụng hai công cụ sau:

1. Dùng thú bông hoặc hình vẽ, tranh ảnh, trang sách… để diễn tả chức năng hay quy trình của một nhân vật hoặc sự việc.

2. Dùng câu hỏi để hỏi về nguyên nhân và hệ quả, việc làm tốt và chưa tốt. Ví dụ, câu chuyện có đoạn: 'Thỏ con có đôi chân dài nên đi nhanh hơn rùa con phải đeo chiếc mai to ơi là to trên lưng, nhưng thỏ luôn đi học trễ, còn rùa đi học đúng giờ. Thỏ thường xem tivi rất khuya ban đêm và thức dậy rất trễ vào sáng sớm nên không kịp ăn sáng và đánh răng, trong khi đó rùa con đi ngủ lúc 21h và thức dậy sớm để tập thể dục, đánh răng sạch sẽ và ăn sáng trước khi đi học…'. Bạn có thể hỏi trẻ về nguyên nhân-hệ quả, tốt và chưa tốt và những điều trái nghịch. Bạn có thể hỏi: 'Bi ơi, tại sao thỏ con đi học muộn vậy? Rùa con dậy sớm đánh răng sạch sẽ, rùa con có ngoan không?'.

Khi nào biết cần chuyển giai đoạn: Cứ lấy ý trẻ mà nương theo để phát triển, trẻ sẽ cho bạn biết khi nào cần chuyển sang giai đoạn mới. Khi trẻ có thể trả lời câu hỏi của bạn dù đúng hay sai cũng là lúc có thể chuyển.

Giai đoạn 2: Sử dụng những vật dụng trong nhà hoặc đồ chơi để diễn lại câu chuyện với trẻ. Hãy để trẻ làm một nhân vật trong câu chuyện và hỏi trẻ: Nhân vật con đóng có gì tốt hoặc chưa tốt nè? Hãy để trẻ đóng tự nhiên nhất có thể, bạn có thể là nhân vật còn lại. Quan trọng là trẻ sẽ tự hiểu và làm tốt nhất nhân vật của mình.

Khi nào biết cần chuyển giai đoạn: Không cần đợi, chỉ cần cho trẻ hiểu ý nghĩa của những nhân vật thì trẻ có thể tự làm tốt ở giai đoạn 3.

Giai đoạn 3: Cũng kể câu chuyện và cũng đóng nhân vật, nhưng hãy hỏi trẻ sẽ làm gì khác nếu con là nhân vật phản diện. Giai đoạn này sẽ giúp trẻ nhận ra ngôn ngữ để mô tả những tính cách nhân vật phản diện và có thể làm tốt nó hơn. Đó là bài học để dạy trẻ biết thay đổi để làm tốt hơn.

Mẹ kể chuyện đúng cách với từng độ tuổi giúp bé rèn trí nhớ tốt - ảnh 2

Kể chuyện cho trẻ nghe càng sớm có thể giúp cả vùng ngôn ngữ và trí tưởng tượng của trẻ phát triển. Ảnh: Mummy Fique.

Những lỗi sai cha mẹ thường mắc khi kể chuyện cho trẻ:

1. Quá mong đợi trẻ sẽ ngồi yên và thích thú câu chuyện của bạn. Rất tiếc là không như vậy, trẻ con chỉ chịu ngồi yên với những gì chúng hứng thú. Do đó, hãy hiểu những đặc điểm sinh lý phát triển của trẻ ở mỗi độ tuổi ở trên để tạo nên sự hứng thú của trẻ.

2. Nhấn mạnh quá nhiều nguyên nhân hệ quả cho trẻ nhỏ khi kể chuyện. Cha mẹ thường tập trung nói nhân vật này xấu, nhân vật kia tốt, tốt như thế nào khi kể chuyện. Thực tế, nếu nhỏ hơn ba tuổi, trẻ không hiểu điều này. Quá tập trung điều đó sẽ làm câu chuyện bạn kể trở nên mất hứng thú, mà trẻ lại không học được nhiều về ngôn ngữ và trí tưởng tượng.

3. Đau đầu tìm câu chuyện mới cho trẻ và chọn nội dung câu chuyện quá phức tạp và quá tình cảm. Thực tế, một câu chuyện có thể sử dụng cho ba nhóm tuổi từ nhỏ đến lớn mà không làm giảm giá trị của nó nếu biết cách khai thác những đặc điểm đúng của nó theo từng độ tuổi. Do đó, hãy tự sắm cho mình một sách gồm những câu chuyện ngắn, nội dung đơn giản xoay quanh tình bạn, bài học ý nghĩa, gia đình , thầy cô… Trẻ ở độ tuổi nào vẫn sử dụng lại được, chỉ cần nhớ rằng: 'Trẻ không cần nhiều, chỉ cần chất lượng'.

4. Phớt lờ hoặc trả lời đại khái những câu hỏi của trẻ. Thực tế, khi bạn kể chuyện chỉ đem lại 50% lợi ích cho phát triển não bộ, 50% còn lại chính là sự tương tác của trẻ trong những câu hỏi. Đôi lúc những câu hỏi hóc búa và rất khó trả lời, nhưng bạn cần trả lời bé một cách nhiệt tình, hoặc nếu bạn chưa có câu trả lời thì hãy cho bé một cái hẹn và đảm bảo giữ đúng lời hứa với bé.

Một câu chuyện thú vị về câu hỏi hóc búa của trẻ 34 tháng được chia sẻ từ một người bố trên diễn đàn cha mẹ:

'Cu Tí anh bây giờ đã được 34 tháng, biết bắt chước tiếng các con vật. Nhiều tối, khi ba bố con đùa nhau và hỏi nhau về tiếng các con vật, cả nhà lại phì cười vì thật đúng là trẻ con. Cho dù biết tiếng kêu của một số con vật, cháu vẫn hay hỏi lại bố xem con gà bố kêu thế nào, gà mẹ kêu ra sao, gà con, chó con, chó ông, chó bà…. đủ các thể loại, và vợ chồng em cũng phải biến tấu cho phù hợp. Nhưng đến khi cháu hỏi: 'Bố ơi, con cá nó kêu thế nào nhỉ?' thì cả hai vợ chồng đều cười to và không biết trả lời con thế nào, đành khất con bằng cách: 'Ờ, bây giờ tối rồi, con cá nó đi ngủ rồi, để mai bố mẹ hỏi xem con cá nó kêu thế nào con nhé!'.

Theo Child Nutrition Foundation

Theo Hà Phương/Vnexpress.net (Ngoisao)

Miễn cước lưu lượng 3G/4G khi đọc, tra cứu 700 bệnh và xem hàng nghìn video về sức khỏe. Soạn tin SK7 gửi 5005 (5.000đ/tuần) hoặc Bấm Tại đây!

Tin liên quan

Lắng nghe Tổng thống Obama kể chuyện làm bố

Sống Khỏe - 26/06

Lắng nghe Tổng thống Obama kể chuyện làm bố

Dù bận rộn nhưng ông chủ Nhà Trắng luôn trân trọng từng khoảnh khắc ngắn ngủi bên gia đình mình.

Nghe các bà mẹ nổi tiếng kể chuyện chăm con

Sống Khỏe - 04/08

Nghe các bà mẹ nổi tiếng kể chuyện chăm con

Dù đều là những người vô cùng bận rộn nhưng các bà mẹ siêu sao vẫn luôn tận dụng mọi lúc để gần gũi và chăm sóc các con.

Mẹ kể chuyện cho bé đi 'nhà trẻ tự lập' ở Nhật

Sống Khỏe - 09/09

Mẹ kể chuyện cho bé đi 'nhà trẻ tự lập' ở Nhật

Ở nhà trẻ, bé sẽ học được cách xây dựng các mối quan hệ như kết bạn, chơi với bạn, đó sẽ là nền tảng cho các mối quan hệ sau này.

Video có thể bạn quan tâm

  

Dạy trẻ về tầm quan trọng của việc giao tiếp

Việc giao tiếp là nền tảng quan trọng của mối quan hệ bố mẹ và con cái (Việt hóa bởi Ngọc Luyện/SongKhoe.vn)

Tin cùng chuyên mục

Vết rạn da có thể biến mất nếu các mẹ bỉm sữa kiên trì áp dụng những cách tự nhiên này

Sống Khỏe - 15/04

Vết rạn da có thể biến mất nếu các mẹ bỉm sữa kiên trì áp dụng những cách tự nhiên này

Rạn da thường liên quan tới thai kỳ. Nhưng sự thực là chúng có thể lộ diện trong nhiều tình huống khác nhau như tăng/giảm cân đột ngột, mất cân bằng hormone hay một số căn bệnh nhất định.

Trẻ sơ sinh có thể đọc vị được cảm xúc buồn vui, giận dữ của mẹ qua nét mặt khi mới 6 tháng tuổi

Sống Khỏe - 14/04

Trẻ sơ sinh có thể đọc vị được cảm xúc buồn vui, giận dữ của mẹ qua nét mặt khi mới 6 tháng tuổi

Chính vì vậy, chúng có thể cười vui hay khóc òa sau khi nhìn thấy cảm xúc của người lớn thể hiện qua nét mặt, giọng nói.

Niềm khát khao làm mẹ của người phụ nữ mất liên tiếp 22 đứa con

Sống Khỏe - 14/04

Niềm khát khao làm mẹ của người phụ nữ mất liên tiếp 22 đứa con

Kerry Hutchinson bị sảy thai 16 lần và 6 lần phải chứng kiến những đứa con bé bỏng của mình qua đời.

Sau 6 năm sống ở Nhật, nữ nhà báo Mỹ chỉ ra 8 điều đáng học hỏi trong cách dạy con của hàng triệu mẹ Nhật

Sống Khỏe - 12/04

Sau 6 năm sống ở Nhật, nữ nhà báo Mỹ chỉ ra 8 điều đáng học hỏi trong cách dạy con của hàng triệu mẹ Nhật

Một nữ nhà báo người Mỹ, đồng thời là mẹ của 2 cậu con trai đã phát hiện nhiều điều thú vị trong văn hóa nuôi dạy con cái của cha mẹ Nhật và chia sẻ đến các bậc phụ huynh. Và dưới đây là bài viết bạn không thể bỏ qua.

Có một hiện tượng sau sinh khiến nhiều mẹ khóc dở mếu dở không biết khi nào mới khỏi

Sống Khỏe - 11/04

Có một hiện tượng sau sinh khiến nhiều mẹ khóc dở mếu dở không biết khi nào mới khỏi

Tè dầm hay tiểu són ra quần là hiện tượng khó chịu đang hoành hành khiến nhiều bà mẹ sau sinh không biết làm thế nào và bao giờ mới có thể quay về trạng thái như cũ.

Tin mới

Không cho con tiền mua xe đạp, bố dạy con trai kinh doanh từ khi 6 tuổi

Sống khỏe - 16/07

Không cho con tiền mua xe đạp, bố dạy con trai kinh doanh từ khi 6 tuổi

Bắt đầu với món kem đá bào 3 vị, đến nay, cửa hàng của Emmett đã có tất cả 21 vị khác nhau.

Người già ăn thế nào để khỏe?

Sống khỏe - 16/07

Người già ăn thế nào để khỏe?

Với người già, việc ăn uống sao cho đủ dinh dưỡng, khoa học là điều rất quan trọng vì chức năng của các cơ quan đều suy yếu dần, dẫn đến giảm cường độ trao đổi chất trong cơ thể.

Đề xuất các phương án tăng thuế đồ uống có đường và nước ngọt vì sao?

Sống khỏe - 16/07

Đề xuất các phương án tăng thuế đồ uống có đường và nước ngọt vì sao?

Trước tình trạng sử dụng đồ uống có đường đang tăng nhanh chóng tại Việt Nam và gây ra những hệ lụy lớn về sức khỏe, chuyên gia của Tổ chức Y tế thế giới đã đưa ra 4 phương án áp thuế Tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với đồ uống có đường…

'Cây', 'con' có chữa được ung thư?

Sống khỏe - 16/07

'Cây', 'con' có chữa được ung thư?

Do các khái niệm về bệnh ung thư giữa Đông y và Tây y có nhiều điểm không tương đồng. Vì vậy, nhiều người đã lợi dụng để thổi phồng vấn đề chữa được “ung thư” bằng các cây, con ở một số địa phương.

Bé 5 tuổi bám chặt ban công khi ngã từ tầng 20 chung cư cao cấp

Sống khỏe - 16/07

Bé 5 tuổi bám chặt ban công khi ngã từ tầng 20 chung cư cao cấp

Cậu bé Trung Quốc được hàng xóm phát hiện khi họ nghe thấy tiếng kêu cứu của em.

Xem thêm

Video nổi bật