CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM X

Những điều cần biết về tầm soát bất thường của thai nhi

Nuôi dạy con - 19/05

Nỗi lo sợ lớn nhất của một bà mẹ mang thai có lẽ là con mình sinh ra không bình thường. Những thông tin trong bài sẽ giúp bạn có cái nhìn cơ bản nhất để dễ dàng hợp tác với bác sĩ trong quá trình theo dõi thai kỳ.

Dị tật bẩm sinh là những bất thường của thai nhi liên quan đến nhiễm sắc thể hay gene. Bệnh có thể nhẹ, như mù màu - hoặc nặng, như bệnh Hemophilia. Hay rộng hơn, một số bất thường bẩm sinh có thể không hại gì lắm, không cần điều trị; nhưng cũng có những bệnh không thể điều trị.

Các xét nghiệm để đánh giá nguy cơ (hay khả năng) con bạn có thể mắc bệnh hay không được gọi là các xét nghiệm tầm soát.

Các xét nghiệm để trả lời con bạn có bị bệnh hay khôngđược gọi là các xét nghiệm chẩn đoán.

Bác sĩ có trách nhiệm thông báo, giải thích tình trạng của em bé theo kết quả xét nghiệm. Khi biết, thai phụ có kế hoạch theo dõi, điều trị, hoặc lựa chọn tiếp tục thai kỳ hay không. Tất cả là quyết định của bạn.

Các loại xét nghiệm

Xét nghiệm tầm soát: để đánh giá nguy cơ (hay khả năng) thai nhi mắc bệnh, ví dụ như tầm soát hội chứng Down, dị tật ống thần kinh... Xét nghiệm tầm soát là xét nghiệm máu và siêu âm, không gây hại hoặc ảnh hưởng đến thai, có thể thực hiện vào 3 tháng đầu hay 3 tháng giữa thai kỳ. Thực hiện loại xét nghiệm trong 3 tháng đầu thai kỳ tốt hơn (phát hiện sớm, chính xác hơn).

Những điều cần biết về tầm soát bất thường của thai nhi - ảnh 1

Siêu âm trong 3 tháng đầu thai kỳ để tầm soát bất thường ở thai nhi.

Kết quả các xét nghiệm này không thể trả lời chính xác con bạn có thật sự mắc bệnh hay không. Tùy tuổi thai mà có xét nghiệm tầm soát khác nhau, giá trị khác nhau.

Kết quả xét nghiệm được phân loại thành các nhóm “nguy cơ cao”, “nguy cơ trung bình”, “nguy cơ thấp”. Kết quả xét nghiệm có thể xảy ra những điều không mong muốn như sau:

+ Dương tính giả: không có bệnh mà kết quả là có bệnh. Kết quả dương tính giả làm thai phụ căng thẳng, lo sợ, rồi phải thực hiện những can thiệp hay điều trị không cần thiết.

+ Âm tính giả: có bệnh mà kết quả là không có bệnh. Không biết thì không thể có bước chuẩn bị gì, không được giải thích hay tư vấn gì về bệnh của em bé trong bụng.

Xét nghiệm chẩn đoán: Trả lời câu hỏi “bé có bị bệnh hay không?”. Thực hiện 3 tháng đầu thai kỳ (như sinh thiết gai nhau, khoảng tuần thứ 12) hay 3 tháng giữa thai kỳ (như chọc ối, khoảng tuần thứ 15-20). Ít gặp hơn là xét nghiệm máu thai nhi. Các xét nghiệm này có khả năng ảnh hưởng thai, có một số nguy cơ như sẩy thai, nhiễm trùng... nhưng tỷ lệ rất thấp.

Kết quả âm tính giả và dương tính giả của xét nghiệm chẩn đoán cũng có thể xảy ra nhưng rất hiếm.

Tầm soát bất thường 3 tháng đầu thai kỳ

Xét nghiệm tầm soát trong 3 tháng đầu thai kỳ hiện nay thường là kết hợp xét nghiệm máu và siêu âm, thực hiện khi thai khoảng 11-14 tuần. Xét nghiệm máu để đo nồng độ 2 loại protein trong máu mẹ, kết hợp siêu âm đo khoảng sáng sau gáy (còn gọi là độ mờ da gáy). Khi có kết quả xét nghiệm máu và siêu âm, bác sĩ sẽ giải thích: con bạn thuộc nhóm nguy cơ bất thường nào trong 3 nhóm cao - trung bình - thấp. Không ai không có nguy cơ cả, chỉ có cao hay thấp thôi.

Một loại xét nghiệm mới gần đây là chỉ cần xét nghiệm ADN thai nhi trong máu mẹ để tầm soát bất thường. Loại xét nghiệm này đắt tiền, tỷ lệ dương tính giả thấp hơn, chính xác hơn các xét nghiệm tầm soát khác.

Tầm soát bất thường 3 tháng giữa thai kỳ

Xét nghiệm này là xét nghiệm máu mẹ, tuy nhiên hiện nay rất ít được chỉ định. Nguyên nhân do: một là ai cũng muốn tầm soát bất thường sớm. Hai là dương tính giả cao hơn loại xét nghiệm 3 tháng đầu. Nếu bạn đã bỏ lỡ tầm soát 3 tháng đầu thai kỳ, bạn nên đề nghị bác sĩ chỉ định cho bạn thực hiện xét nghiệm này.

Với bất kỳ xét nghiệm tầm soát nào, bạn cũng cần lưu ý về khả năng dương tính giả và âm tính giả. Ai cũng muốn thực hiện loại xét nghiệm chính xác 100%, nhưng... mọi việc trên đời đều có tính tương đối.

Khi kết quả xét nghiệm tầm soát có nguy cơ, bạn sẽ được tư vấn thực hiện xét nghiệm chẩn đoán:

Chọc ối: thực hiện khi thai 15-20 tuần. Không thực hiện sớm hơn do tỷ lệ tai biến cao hơn. Biến chứng có thể gặp là ra huyết, nhiễm trùng, rỉ ối, sẩy thai... Tỷ lệ xảy ra mấy điều không mong muốn này là rất thấp.

Sinh thiết gai nhau: thực hiện khoảng 11-13 tuần. Khoảng thời gian này đủ để bạn có thời gian suy nghĩ và ra quyết định nếu kết quả xấu. Tuy nhiên không phải cơ sở y tế nào cũng đủ điều kiện và khả năng thực hiện sinh thiết gai nhau. Biến chứng có thể gặp là ra huyết âm đạo, rỉ ối, nhiễm trùng, sẩy thai. Nguy cơ sẩy thai của sinh thiết gai nhau và chọc ối tương đương nhau.

Những điều cần biết về tầm soát bất thường của thai nhi - ảnh 2

Các xét nghiệm tầm soát mà thai phụ nên làm

Nếu kết quả là bất thường

Nếu không may xét nghiệm chẩn đoán cho thấy em bé bất thường, bạn sẽ phải suy nghĩ thật kỹ. Tiếp tục giữ thai hay chấm dứt thai kỳ là quyết định không hề dễ và không bao giờ là đúng hay sai. Quyết định của bạn phụ thuộc vào sức khỏe, điều kiện kinh tế, nguyện vọng và tôn giáo. Không ai có thể quyết định thay bạn, bởi vì có ai hiểu bạn bằng chính bạn đâu. Nuôi một em bé bình thường vất vả một, thì nuôi một em bé không bình thường vất vả ngàn ngàn lần.

Nếu bạn không muốn bỏ thai, nên tìm hiểu thật kỹ về bệnh đó, những nhu cầu chăm sóc đặc biệt của trẻ, những chuyên gia y tế về bệnh con bạn mắc phải để có bước chuẩn bị trong chăm sóc và điều trị. Bạn cần tìm và gia nhập những nhóm bố mẹ đã có con mắc bệnh để biết thêm thông tin. Nếu không muốn giữ thai, bạn xác định đó không phải lỗi của ai. Không nhất định là người ta phải làm điều gì sai trái mới vấp phải nghịch cảnh như vậy. Có thể bạn buồn, nhưng chắc gì bạn có thể cam kết với đứa trẻ bạn sẽ chịu trách nhiệm cho cuộc đời của con trọn đời.

Chắc bạn sẽ thắc mắc: “Nếu con tôi làm đầy đủ xét nghiệm, kết quả bình thường, khi sinh ra vẫn có khả năng bất thường vì mấy cái giả giả bên trên, bác sĩ tính sao?”. Nhưng nếu vịn vào câu “chắc gì làm tất cả xét nghiệm cam đoan con mình không mắc bệnh” để bỏ qua các xét nghiệm tầm soát thì vô tình bạn đẩy mình vào tình huống có thể phải hối hận “giá mà...”. Vì thế, bạn nên tầm soát, từng bước từng bước theo bác sĩ của bạn hướng dẫn.

Theo BS. Lê Tiểu My (BV Mỹ Đức)/Sức khỏe và Đời sống

Miễn cước lưu lượng 3G/4G khi đọc, tra cứu 700 bệnh và xem hàng nghìn video về sức khỏe. Soạn tin SK7 gửi 5005 (5.000đ/tuần) hoặc Bấm Tại đây!

Tin liên quan

Phụ nữ mang thai tiếp xúc với không khí ô nhiễm sẽ khiến thai nhi trong bụng phải đối mặt với hàng loạt nguy hiểm này

Sống khỏe - 21/04

Phụ nữ mang thai tiếp xúc với không khí ô nhiễm sẽ khiến thai nhi trong bụng phải đối mặt với hàng loạt nguy hiểm này

Các mẹ bầu lưu ý nên hạn chế đi ra ngoài những lúc không khí bị ô nhiễm để bảo vệ sức khỏe bản thân cũng như của con yêu nhé.

Bệnh cúm nguy hiểm với thai nhi thế nào?

Sống khỏe - 29/04

Bệnh cúm nguy hiểm với thai nhi thế nào?

Tôi đang mang thai ở tháng thứ 3. Cơ quan tôi có vài người bị cúm nên tôi rất sợ bị bệnh. Xin bác sĩ tư vấn bệnh cúm nguy hiểm với thai nhi thế nào?

Mẹ bầu phải sinh non vì thai nhi bị đe dọa bởi 'sát thủ' ẩn nấp trong tủ lạnh

Sống khỏe - 14/05

Mẹ bầu phải sinh non vì thai nhi bị đe dọa bởi 'sát thủ' ẩn nấp trong tủ lạnh

Mẹ bầu 37 tuổi đã buộc phải sinh non bé trai chỉ nặng 1,75kg sau một bữa cơm bình thường như bao bữa cơm khác, nguyên nhân sẽ khiến các mẹ đang mang thai phải hết sức thận trọng trong ăn uống.

Video có thể bạn quan tâm

  

Thai nhi có thể nhiễm trùng liên cầu khuẩn nhóm B từ mẹ khi sinh thường

Liên cầu khuẩn nhóm B - GBS có thể dẫn tới nguy cơ nhiễm trùng, chết yểu và sinh non cho thai nhi.

Tin cùng chuyên mục

Bác sĩ cảnh báo: Ngày càng nhiều trẻ em bị thủng, loét dạ dày vì thói quen ăn uống tưởng chừng vô hại mà cha mẹ vẫn để con làm

Sống khỏe - 19/05

Bác sĩ cảnh báo: Ngày càng nhiều trẻ em bị thủng, loét dạ dày vì thói quen ăn uống tưởng chừng vô hại mà cha mẹ vẫn để con làm

Viêm loét dạ dày đang có xu hướng gia tăng và ngày càng trẻ hóa nhanh. Không chỉ xuất hiện người lớn mà cả trẻ em cũng dễ mắc bệnh này.

Nghe chuyên gia tiết lộ những điều mẹ cần lưu ý ngay trong tuần đầu tiên sinh em bé

Sống khỏe - 19/05

Nghe chuyên gia tiết lộ những điều mẹ cần lưu ý ngay trong tuần đầu tiên sinh em bé

Những người mẹ khi mới sinh con chắc chắn sẽ không thể tránh được những bối rối, bỡ ngỡ, nhất là trong tuần đầu tiên. Chuyên gia sẽ giúp đưa ra những lưu ý để mẹ chủ động hơn trong giai đoạn khó khăn này.

Xông hơi sau sinh có giúp giải độc cơ thể hay điều trị các bệnh hậu sản không? Và đây là câu trả lời các mẹ cần biết

Sống khỏe - 19/05

Xông hơi sau sinh có giúp giải độc cơ thể hay điều trị các bệnh hậu sản không? Và đây là câu trả lời các mẹ cần biết

Nhiều mẹ vẫn hay thường truyền tai nhau rằng xông hơi sau sinh có thể giúp điều trị hậu sản và giải độc cơ thể. Thế nhưng sự thật là như thế nào thì các hãy đọc ngay bài viết dưới đây nhé.

Không phải ngoại ngữ, đây mới là thứ cha mẹ cần trang bị cho con để trẻ thành công trong thời đại công nghệ cao

Sống khỏe - 16/05

Không phải ngoại ngữ, đây mới là thứ cha mẹ cần trang bị cho con để trẻ thành công trong thời đại công nghệ cao

Rõ ràng trong cuộc sống hiện đại, những thứ cần trang bị, những điều cần dạy con đã thay đổi nhiều. Bên cạnh trau dồi ngoại ngữ, kĩ năng, đây là thứ trẻ sẽ rất cần để bắt nhịp với cuộc sống trong thời đại công nghệ.

Tin mới

Bác sĩ cũng đột quỵ vì làm việc quá sức: Ai là người có nguy cơ cao?

Sống khỏe - 19/09

Bác sĩ cũng đột quỵ vì làm việc quá sức: Ai là người có nguy cơ cao?

Bác sĩ Dương Ngọc Toàn (38 tuổi) sau ca làm việc buổi sáng đến giờ nghỉ trưa bỗng dưng bị đột quỵ. 3 tháng nay, anh được chính đồng nghiệp của mình chăm sóc.

Nghiên cứu cho thấy: Tiếp xúc nhiều với không khí ô nhiễm có thể gây rối loạn cương dương

Sống khỏe - 19/09

Nghiên cứu cho thấy: Tiếp xúc nhiều với không khí ô nhiễm có thể gây rối loạn cương dương

Chất lượng không khí tồi tệ quả thật chẳng có gì tốt lành cho con người, ai ngờ còn ảnh hưởng tới cả chuyện giường chiếu.

Bệnh rubella

Sống khỏe - 19/09

Bệnh rubella

Cháu tôi ở vùng nông thôn, mang thai được 8 tháng sắp sinh, nhưng chưa được chích ngừa, nghe nói bệnh Rubella nguy hiểm lắm.

Đứt dây chằng chéo trước gối: Khi nào cần phẫu thuật?

Sống khỏe - 19/09

Đứt dây chằng chéo trước gối: Khi nào cần phẫu thuật?

Phẫu thuật không phải con đường duy nhất và bệnh nhân bị tổn thương dây chằng chéo gối cũng không cần được mổ ngay lập tức một số trường hợp có thể điều trị bảo tồn để tránh các nguy cơ phẫu thuật cũng như chi phí y tế đắt đỏ.

Không lo thiếu ý tưởng đi chợ cho cả tuần với 7 mâm cơm mẹ đảm 9x chia sẻ

Sống khỏe - 19/09

Không lo thiếu ý tưởng đi chợ cho cả tuần với 7 mâm cơm mẹ đảm 9x chia sẻ

Tham khảo ngay 7 mâm cơm cho 7 ngày trong tuần được Hoàng Thùy - một 9x được rất nhiều mẹ trong cộng đồng bếp yêu mến - chia sẻ nhé!

Xem thêm

Video nổi bật