Sai lầm thường gặp khi vệ sinh cá nhân X

Viêm khớp dạng thấp: Phục hồi chức năng khớp

Cần biết - 22/02

Viêm khớp dạng thấp là bệnh viêm không đặc hiệu xảy ra ở các khớp gây tổn thương màng hoạt dịch, sụn khớp và đầu xương dưới sụn.

Nguyên nhân gây bệnh VKDT?

Viêm khớp dạng thấp (VKDT) là một bệnh gặp rất phổ biến, nhưng nguyên nhân của bệnh vẫn còn chưa được hiểu biết đầy đủ. Gần đây người ta cho rằng VKDT là một bệnh tự miễn, với sự tham gia của các yếu tố sau:

Tác nhân gây bệnh có thể là vi-rút, vi khuẩn, dị nguyên nhưng chưa được xác định chắc chắn. Bệnh có liên quan rõ rệt đến giới tính (70-80% bệnh nhân là nữ) và tuổi (60-70% gặp ở người trên 30 tuổi). VKDT có tính gia đình, có liên quan với kháng nguyên hóa hợp tổ chức HLA DR4 (gặp 60-70% bệnh nhân có yếu tố này, trong khi tỷ lệ này ở cộng đồng chỉ là 30%). Ngoài ra, môi trường sống ẩm thấp, cơ thể suy yếu mệt mỏi, nhiễm lạnh, phẫu thuật... cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh VKDT.

Bệnh VKDT là bệnh mang tính xã hội vì tỷ lệ mắc bệnh cao, bệnh diễn biến kéo dài, hậu quả dẫn đến tàn phế.

Viêm khớp dạng thấp: Bài tập phục hồi chức năng - ảnh 1

Luyện tập khớp gối.

Triệu chứng lâm sàng

Giai đoạn khởi phát, bệnh thường khởi phát từ từ, tăng dần bắt đầu chỉ viêm một khớp (viêm các khớp nhỏ ở bàn tay, viêm khớp gối hoặc các khớp khác). Các khớp viêm sưng đau rõ nhưng ít đỏ và ít nóng, dấu hiệu cứng khớp buổi sáng. Giai đoạn này kéo dài vài tuần đến vài tháng rồi chuyển sang giai đoạn toàn phát.

Giai đoạn toàn phát thường xuất hiện viêm đau nhiều khớp như khớp cổ tay, khớp ngón gần bàn tay, khớp bàn ngón, khớp gối, khớp cổ chân, khớp ngón chân, khớp khuỷu. Tính chất viêm đa số viêm khớp có tính chất đối xứng, sưng đau và hạn chế vận động, ít có nóng đỏ. Đau nhiều về đêm gần sáng.

Phục hồi chức năng

Đối với đợt viêm khớp cấp, cần nghỉ ngơi, giữ tư thế đúng, dùng máng hoặc nẹp để nâng đỡ cơ năng. Bệnh nhân cần được giảm đau chống viêm bằng thuốc, bằng vật lý trị liệu. Bên cạnh đó, bệnh nhân cần điều trị các ổ viêm nhiễm nếu có.

Phục hồi chức năng một số khớp

Bàn tay: Bàn tay gồm các khớp hay gặp nhất trong VKDT, ở giai đoạn muộn sẽ có biến dạng khớp thường thấy là: bàn tay nghiêng trụ do bán trật khớp bàn đốt; biến dạng gập ở khớp bàn đốt kèm theo duỗi quá ở các khớp liên đốt gần và gập ở các khớp liên đốt xa tạo cho bàn tay có hình dạng 'cổ thiên nga'. Nguyên nhân của các biến dạng là sự huỷ hoại các đầu xương, sự di lệch hay đứt gân và mất cân bằng giữa các cơ bàn tay. Vật lý trị liệu cần chú trọng bảo vệ và phục hồi chức năng vận động của bàn tay, đặc biệt là chức năng cầm nắm.

Giai đoạn cấp tính, cần chườm lạnh, vận động nhẹ nhàng bàn tay và ngón tay, đặt bàn tay và ngón tay trong máng bột hay nẹp nhựa ở tư thế: cổ tay duỗi 20 độ, khớp bàn đốt gập 45 độ, khớp liên đốt gập 30 độ, khớp liên đốt xa gập 20 độ, ngón cái duỗi và dạng.

Giai đoạn bán cấp và mạn tính, bệnh nhân cần được giảm đau bằng ngâm paraphin hay nước xoáy, vận động chủ động có trợ giúp để tăng tầm vận động của bàn tay và các ngón tay, vận động có đề kháng bằng tay và dụng cụ, tập luyện chức năng bàn tay nhất là chức năng cầm nắm, kéo giãn nhẹ các gân cơ co cứng nhưng không làm quá mức, dùng nẹp nâng đỡ bàn tay khi ngủ.

Cần hướng dẫn bệnh nhân tập cầm nắm, kéo giãn khớp; tránh nắm chặt bàn tay lâu, gập cổ tay về trụ, tăng độ gập khớp bàn đốt, kéo dài thời gian ở một tư thế, tập luyện quá mức.

Khớp vai: Ở khớp vai, VKDT gây viêm bao khớp và màng hoạt dịch dẫn đến hạn chế vận động khớp, có thể dẫn đến cứng khớp. Do vậy PHCN chủ yếu nhằm tăng tầm vận động khớp.

Ở giai đoạn cấp tính, bệnh  nhân cần được nghỉ ngơi, không vận động khớp; xoa bóp, chườm đá để giảm đau. Giai đoạn bán cấp và mạn tính, có thể cho bệnh nhân dùng nhiệt để giảm đau, mềm gân; vận động có trợ giúp để tăng tầm vận động khớp nhất là dạng và xoay; duy trì lực cơ.

Hướng dẫn bệnh nhân tập các cử động vai, nhất là cử động đung đưa để tăng tầm vận động

Khớp háng và khớp gối: Đây là những khớp chịu lực chính của cơ thể nên dễ bị hư khớp và cơ cứng. Do đó mục đích của PHCN là duy trì tầm vận động khớp và lực khớp.

Ở giai đoạn cấp tính, bệnh  nhân cần nghỉ ngơi tại giường, không kê gối dưới khớp bị viêm, đặt máng bột sau gối cả ngày và đêm. Vận động thụ động nhẹ nhàng để duy trì tầm vận động, gồng cơ tứ đầu đùi. Ở giai đoạn bán cấp và mạn tính, giảm đau cho bệnh nhân bằng nhiệt, vận động chủ động có trợ giúp để duy trì tầm vận động, tập cơ tứ đầu đùi, tập di chuyển với nạng, đặt máng bột sau gối mỗi đêm.

Hướng dẫn bệnh nhân giữ tư thế tốt, duy trì tầm vận động khớp và tầm tăng lực cơ, nhất là cơ tứ đầu đùi

Bàn chân: Đây là khớp chịu lực nên thường có biến dạng trầm trọng: bàn chân vẹo ngoài, ngón chân hình vuốt thú ảnh hưởng đến dáng đi. Mục đích PHCN nhằm tránh các biến dạng xấu.

Giai đoạn cấp tính, bệnh nhân cần nghỉ ngơi tại giường, duy trì tư thế cổ chân trong máng bột, vận động thụ động nhẹ nhàng. Giai đoạn bán cấp và mạn tính: giảm đau bằng nhiệt, vận động thụ động các khớp, nhất là gân gót, kéo giãn gân cơ nếu co rút, tập di chuyển với nạng.

Hướng dẫn bệnh nhân di động các khớp cổ chân và bàn chân bằng cử động chủ động và thụ động

Theo BS. Mai Trung Dũng/Suckhoedoisong.vn

Miễn cước lưu lượng 3G khi đọc, tra cứu 700 bệnh và xem hàng nghìn video về sức khỏe. Soạn tin SK7 gửi 5005 (5.000đ/tuần) hoặc Bấm Tại đây!

>> Xem tất cả thông tin về bệnh Viêm khớp dạng thấp

Tin liên quan

9 triệu chứng không thể bỏ qua của bệnh viêm khớp dạng thấp

Sống Khỏe - 22/12

9 triệu chứng không thể bỏ qua của bệnh viêm khớp dạng thấp

Nếu bạn mắc viêm khớp dạng thấp, bạn sẽ được “trải nghiệm” cảm giác đau đớn, sưng khớp.

Hoa phù dung chữa viêm khớp, lên chắp, mọc lẹo

Sống Khỏe - 25/12

Hoa phù dung chữa viêm khớp, lên chắp, mọc lẹo

Không chỉ được trồng để làm cảnh, hoa phù dung còn được đùng để chữa trị một số bệnh như viêm khớp, lên chắp, mọc lẹo...

Video có thể bạn quan tâm

  

Thuốc nam điều trị viêm đa khớp dạng thấp

Hàng năm, ở nước ta có khoảng 700-750 người mới mắc viêm khớp dạng thấp trên một triệu dân từ 15 tuổi trở lên, trong đó, khoảng 80% ở độ tuổi trung niên. Theo hanoitv.vn.

Tin cùng chuyên mục

BS Nguyễn Thị Vân: Lưu ý cho người gầy muốn tăng cân

Sống Khỏe - 22/02

BS Nguyễn Thị Vân: Lưu ý cho người gầy muốn tăng cân

Ăn như thế nào sẽ giúp bạn tăng cân một cách thông minh và khoa học?

Cảnh báo hội chứng tim sau kỳ nghỉ lễ

Sống Khỏe - 22/02

Cảnh báo hội chứng tim sau kỳ nghỉ lễ

Một nghiên cứu ở Mỹ cho thấy khoảng 5-10% những bệnh nhân dùng rượu nhiều trong ngày Tết sẽ có hội chứng này.

Dễ mắc bệnh táo bón, tim mạch, tiểu đường khi thiếu chất xơ

Sống Khỏe - 22/02

Dễ mắc bệnh táo bón, tim mạch, tiểu đường khi thiếu chất xơ

Những người ăn ít chất xơ, thức ăn nhiều đường có nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường cao gấp hai lần những người bổ sung đủ chất xơ.

ThS Nguyễn Kiên Cường: Nguyên nhân gây viêm bàng quang

Sống Khỏe - 22/02

ThS Nguyễn Kiên Cường: Nguyên nhân gây viêm bàng quang

Viêm bàng quang là bệnh liên quan đến hệ tiết niệu xảy ra phổ biến nhất hiện nay.

BS Nguyễn Thị Hòa: Công thức tính chỉ số BMI

Sống Khỏe - 21/02

BS Nguyễn Thị Hòa: Công thức tính chỉ số BMI

Để biết tình trạng cơ thể đang ở mức gầy, béo hay trung bình WHO sử dụng chỉ số BMI

Tin mới

Top 7 thực phẩm giúp giảm cân, giữ ấm trong mùa đông

Sống khỏe - 04/12

Top 7 thực phẩm giúp giảm cân, giữ ấm trong mùa đông

Nếu muốn giảm cân và giữ ấm cơ thể trong mùa đông, bạn hãy ăn những loại thực phẩm dưới đây.

5 phút giúp thư giãn đốt sống cổ

Sống khỏe - 04/12

5 phút giúp thư giãn đốt sống cổ

Để phòng tránh và điều trị sớm bệnh thoái hóa đốt sống cổ nên có 1 chế độ ăn hợp lý, vận động thư giãn, luyên tập, xoa bóp vai gáy.

Những sự thật về 'núi đôi' có thể bạn chưa biết

Sống khỏe - 04/12

Những sự thật về 'núi đôi' có thể bạn chưa biết

Kích thước bầu ngực tăng khi bạn tăng cân và nhỏ đi khi bạn giảm cân.

Tuyệt chiêu lên đỉnh... nhờ mang bít tất

Sống khỏe - 04/12

Tuyệt chiêu lên đỉnh... nhờ mang bít tất

Bít tất giúp giãn mạch máu cũng như ổn định quá trình lưu thông máu trong cơ thể - yếu tố quyết định trong chuyện chăn gối.

7 mốc phát triển của trẻ sơ sinh trong 60 phút đầu tiên

Sống khỏe - 04/12

7 mốc phát triển của trẻ sơ sinh trong 60 phút đầu tiên

Các nhà nghiên cứu ở Thuỵ Điển đã tìm hiểu về 60 phút đầu tiên trong cuộc đời của một em bé.

Xem thêm

Tổng quan bệnh

Viêm khớp dạng là một căn bệnh liên quan đến hệ thống tự miễn dịch mà nguyên nhân chính là do viêm nhiễm mạn tính dịch khớp.

Video nổi bật