Gia nhập NATO: Ukraine vẫn 'mơ về nơi xa lắm'

Giấc mộng NATO của Ukraine khó thành hiện thực khi bản thân Mỹ và các nước thành viên NATO khác đều phải cân nhắc nhiều yếu tố.

Trong bài viết mới đây, tờ Rzeczpospolita của Ba Lan nhận định, mặc dù thực tế là hội nghị thượng đỉnh Biden-Putin không ảnh hưởng đến số phận của Ukraine, nhưng có vẻ như Kiev không còn sẵn sàng chờ đợi những lời hứa về 'thành viên sáng giá' trong NATO từ phương Tây.

Tuy nhiên, theo cố vấn cho người đứng đầu văn phòng Tổng thống Ukraine, ông Oleksiy Arestovich, thay vì nêu ra mốc thời gian cụ thể, phương Tây lại 'vỗ vai' Ukraine gợi ý rằng hãy chờ đợi và chống tham nhũng trong nước.

Theo Rzeczpospolita, kết luận chính mà Ukraine đưa ra sau hội nghị thượng đỉnh Nga-Mỹ ở Geneva là số phận của họ đã không được định trước. Ông Biden đảm bảo về sự ủng hộ đối với sự toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine, và ông Putin khi đề cập đến các thỏa thuận Minsk nói rõ rằng Moscow không có nghĩa vụ gì đối với Ukraine.

Ông Mikhail Pashkov, nhà phân tích tại Trung tâm nghiên cứu Razumkov ở Kiev giải thích với Rzeczpospolita: 'Điểm mấu chốt có lẽ được xác định bởi thực tế là cuộc gặp đã không đi đến hồi kết trong quan hệ giữa Mỹ và Nga. Trong khi đó, tất nhiên, ông Putin tiếp tục khẳng định rằng không có người Nga nào ở Donbass, điều này có nghĩa là ông ấy không vội vàng giải quyết cuộc xung đột này'.

Còn nhớ, trong cuộc phỏng vấn với truyền thông quốc tế ngày 14/6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói rằng ông muốn câu trả lời 'có' hay 'không' rõ ràng từ ông Joe Biden về việc Tổng thống Mỹ có ủng hộ Ukraine gia nhập liên minh quân sự - hiện gồm 30 quốc gia thành viên - hay không.

'Chúng tôi phải có ngày giờ, thời điểm và khả năng rõ ràng đối với Ukraine', ông Zelensky nói thêm.

Tự coi Ukraine là một tiền đồn mạnh mẽ trên sườn phía đông của NATO, Tổng thống Ukraine tiếp tục cảnh báo căng thẳng có thể vẫn còn leo thang khi nói rằng đa số binh sĩ Nga được triển khai tới gần biên giới Ukraine trong mùa xuân đến nay vẫn chưa rút khỏi.

Ông Zelensky từng cho rằng nếu Ukraine trở thành thành viên NATO, căng thẳng với Nga liên quan đến miền đông Ukraine sẽ không leo thang.

Các quốc gia thành viên NATO có một hiệp ước phòng thủ chung, theo đó nếu một quốc gia thành viên bị tấn công thì các thành viên còn lại sẽ cùng tham gia phản ứng. Vậy nhưng, theo NBC News, đến nay điều khoản này chỉ mới được kích hoạt một lần, sau vụ khủng bố ngày 11/9/2001 ở Mỹ.

Một quân nhân thuộc lực lượng vũ trang của Ukraine đang quan sát vị trí ở khu vực Donetsk, Ukraine. Ảnh: Reuters

Trái ngược với kỳ vọng từ phía Ukraine, cùng ngày, sau cuộc gặp với các nhà lãnh đạo NATO, Tổng thống Mỹ Biden đã lên tiếng nói rằng Ukraine vẫn chưa đáp ứng được các tiêu chuẩn cần có để gia nhập NATO.

'Điều đó phụ thuộc vào việc họ có đáp ứng tiêu chuẩn hay không. Sự thật là họ vẫn phải dẹp sạch tham nhũng. Họ vẫn phải đáp ứng các tiêu chuẩn khác để được tham gia Kế hoạch hành động tư cách thành viên (MAP). Còn phải chờ xem sao!', ông Biden phát biểu.

Nhà lãnh đạo Mỹ cũng lưu ý việc kết luận Ukraine có thể gia nhập NATO hay không sẽ phụ thuộc vào cả liên minh, chứ không chỉ phụ thuộc vào Mỹ. Song ông cho biết, trong lúc đó Mỹ vẫn sẽ 'làm tất cả những gì chúng tôi có thể' để giúp Ukraine đối phó với các động thái của Nga.

Hội nghị thượng đỉnh NATO có nhiều vấn đề nghị sự cần quan tâm hơn là vấn đề Ukraine. Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg chỉ đề cập đến Ukraine hai lần trong phát biểu của ông với báo giới sau hội nghị thượng đỉnh - và cả hai lần đều không trong bối cảnh của MAP, một phần không thể thiếu trong quá trình trở thành thành viên NATO.

'Chúng tôi đoàn kết với các đối tác quan trọng của chúng tôi là Ukraine và Georgia. Và chúng tôi sẽ tiếp tục hỗ trợ các cải cách của họ, đưa họ đến gần hơn với NATO', ông Stoltenberg nói trong phần đầu phát biểu, đồng thời lưu ý sau đó rằng, liên minh sẽ 'tăng cường đáng kể đào tạo và nâng cao năng lực cho các đối tác, từ Ukraine và Georgia đến Iraq và Jordan'.

Giấc mơ gia nhập NATO của Ukraine khó thành hiện thực, một phần lý do còn đến từ Nga. Thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Putin-Biden diễn ra ngày 16/6 tại Thụy Sỹ cho thấy còn rất nhiều thách thức cản trở mọi nỗ lực nhằm cải thiện quan hệ song phương, trong đó có vấn đề ukraine.

Ukraine là 'giới hạn đỏ' của Nga. Moscow khẳng định sẽ không để yên nếu Kiev gia nhập NATO. Điều này đặt Mỹ và châu Âu vào thế khó.

Một mặt, xác định không thể để Nga và các lực lượng hậu thuẫn chiếm ưu thế tại vùng Donbass, Washington và Brussels cam kết ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine, hỗ trợ tài chính và quân sự cho Kiev chống Moscow. Mặt khác, Mỹ và NATO cũng không muốn đáp ứng yêu cầu của chính quyền Tổng thống Volodymyr Zelensky, tránh kích động điện Kremlin. Tuyên bố của Mỹ cùng Pháp và Đức ngay sau thượng đỉnh tại Brussels đã khẳng định điều đó.

Dĩ nhiên, để xoa dịu Ukraine, Mỹ còn có nhiều cách khác. Mới đây, Nhà Trắng được cho là đã 'đóng băng' gói viện trợ quân sự trị giá 100 triệu USD cho Ukraine. Lý do dẫn đến quyết định này được cho là do tầm quan trọng của hội nghị thượng đỉnh Nga - Mỹ, cộng với việc Nga đã rút quân khỏi biên giới với Ukraine.

Trả lời báo chí, Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki khẳng định: 'Thông tin chúng tôi đình chỉ viện trợ an ninh cho Ukraine hoàn toàn không chính xác'.

Theo bà Psaki, Mỹ đã chuyển toàn bộ số tiền viện trợ mà Quốc hội thông qua cho Ukraine. Tuy nhiên, bà Psaki không trực tiếp đề cập đến gói viện trợ bổ sung 100 triệu USD.

Theo An Nhiên/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/the-gioi/tin-tuc-24h/gia-nhap-nato-ukraine-van-mo-ve-noi-xa-lam-3434131/

Tags: Ukraine gia nhập NATO  |  thượng đỉnh Nga-Mỹ  |  NATO  |  tổng thống joe biden  |  giới hạn đỏ